نحوه محاسبه حقوق و دستمزد از آن دسته مواردی است که آگاهی از آن برای همه کارمندان و کارگرانی که در یک مجموعه مشغول‌به‌کار می‌شوند ضروری است. از طرفی مدیران مالی و حسابداران یک شرکت هم باید به‌صورت کامل بر قوانین به‌روز حاکم بر نحوه محاسبه حقوق و دستمزد تسلط داشته باشند. آگاهی از قوانین و دستورالعمل‌های این حوزه باعث می‌شود، کارگر و کارفرما هر دو بر حق‌وحقوق خود آگاهی یابند و روابط کاری بین آن‌ها به‌خوبی تنظیم شود. در این مطلب تلاش می‌کنیم شما را با قوانین و فرمول‌های مربوط به حقوق و دستمزد آشنا کنیم.

مبنای پرداخت حقوق و دستمزد چیست؟

شاید برایتان سوال باشد که “بر پایه چه اطلاعاتی میزان حقوق و دستمزد محاسبه می‌شود؟” در پاسخ به این سوال، باید بگوییم که حسابدار یک شرکت بر مبنای اطلاعاتی مانند جزئیات قراردادها، مدت زمان کار انجام‌گرفته که به‌صورت دقیق ثبت می‌شود و همچنین اطلاعاتی که واحد کارگزینی شرکت در اختیار او قرار داده است، به‌صورت ماهیانه میزان حقوق را محاسبه می‌کند. واحد کارگزینی شرکت باید به‌صورت منظم حکم کارگزینی کارکنان را در اختیار حسابدار قرار دهد. حکم کارگزینی شامل اطلاعات مربوط به دریافتی‌هایی است که کارگر می‌بایست داشته باشد؛ دریافتی‌هایی مانند حقوق، حق مسکن، حق اولاد، هزینه‌های ایاب‌وذهاب، پاداش‌ها و غیره.

محاسبه حقوق هر ساعت کاری چگونه است؟

با توجه به اینکه حداقل دستمزد روزانه در سال ۱۴۰۲ مبلغ ۱,۷۶۹,۴۲۸ریال تعیین شده است. با تقسیم این مبلغ بر عدد ۷.۳۳ یا همان ۷ ساعت و بیست دقیقه می‌توانید میزان دستمزد هر ساعت کار عادی را محاسبه کنید؛ بنابراین دستمزد هر یک ساعت کار روزانه به این ترتیب محاسبه می‌شود:

محاسبه حقوق ساعات اضافه‌کاری چگونه است؟

دستمزد هر ساعت اضافه‌کاری ۴۰ درصد بیشتر از ساعت کار عادی است؛ بنابراین اگر می‌خواهید دستمزد یک ساعت اضافه‌کاری را محاسبه کنید، دستمزد یک ساعت کار عادی را که در قسمت بالا به دست آوردید ضرب‌در عدد ۱.۴ کنید.  برای محاسبه مبلغ اضافه‌کاری ماهیانه خود کافی است عدد به‌دست‌آمده را در تعداد ساعات اضافه‌کاری ماهیانه خود ضرب کنید؛ بنابراین محاسبه بر اساس فرمول زیر خواهد بود.

مزد یک ساعت کار عادی * ۱.۴ = دستمزد یک ساعت اضافه‌کاری

مثال محاسبه حقوق ساعات اضافه‌کاری

دستمزد هر ساعت کار عادی ۲۴۱,۳۹۵ ریال است با ضرب‌کردن این عدد در (۱.۴) دستمزد هر ساعت اضافه‌کاری برابر خواهد بود با ۳۳۷,۹۵۳ ریال. اگر مجموع ساعات اضافه‌کاری ماهانه فرد را ۴۰ ساعت در نظر بگیریم؛ با ضرب‌کردن عدد ۴۰ در مقدار به‌دست‌آمده کل حقوق اضافه‌کاری فرد ۱۳,۵۱۸,۱۴۰ ریال خواهد بود.

در ارتباط با اضافه‌کاری لازم است به ۲ نکته توجه داشته باشید:

۱- کارفرما نمی‌تواند به‌صورت اجباری شما را وادار به اضافه‌کاری کند؛ این شما هستید که انتخاب می‌کنید، اضافه‌کاری انجام دهید یا خیر.

۲- حقوق روزهای تعطیل رسمی مانند حقوق روزهای غیر تعطیل باید پرداخت شود؛ بنابراین اگر کارفرما بخواهد که در روزهای تعطیل هم کار بکنید، می‌بایست دستمزد آن مانند اضافه‌کاری محاسبه شده و در پایان ماه علاوه‌بر حقوق ماهیانه پرداخت شود. به این دستمزد اضافه، تعطیل‌کاری گفته می‌شود.

محاسبه حقوق و دستمزد شب‌کاری چگونه است؟

دستمزد هر ساعت شب‌کاری برای کارگرانی که شغل آن‌ها به‌صورت نوبتی نیست، ۳۵درصد بیشتر از ساعت کار معمولی خواهد بود. برای محاسبه مبلغی که باید در پایان ماه به‌عنوان شب‌کاری دریافت کنید، باید دستمزد هر ساعت کار عادی خود را  در عدد ۱.۳۵ ضرب کنید و عدد به‌دست‌آمده را به تعداد ساعاتی که در طول ماه شب‌کاری انجام داده‌اید ضرب نمایید تا حقوق یک ماه شب‌کاری به دست بیایید؛ بنابراین فرمول محاسبه به ترتیب زیر خواهد بود.

مزد یک ساعت کار عادی * ۱.۳۵ = دستمزد یک ساعت شب‌کاری

دستمزد یک ساعت شب‌کاری * ساعات شب‌کاری در ماه = حقوق یک ماه شب‌کاری

مثال محاسبه حقوق ساعات شب‌کاری

دستمزد هر ساعت کار عادی ۲۴۱,۳۹۵ ریال است با ضرب‌کردن این عدد در (۱.۳۵) دستمزد هر ساعت شب‌کاری برابر خواهد بود با ۳۲۵,۸۸۳ ریال. اگر مجموع ساعات شب‌کاری ماهانه فرد را ۵۰ ساعت در نظر بگیریم؛ با ضرب‌کردن عدد ۵۰ در مقدار به‌دست‌آمده، کل حقوق شب‌کاری فرد ۱۶,۲۹۴,۱۶۲ ریال خواهد بود.

محاسبه حقوق نوبت‌ کاری (شیفت کاری) چگونه است؟

کار نوبتی به کاری گفته می‌شود که در طول ماه در شیفت‌های مختلفی انجام می‌شود که این نوبت‌ها می‌تواند در صبح، عصر یا شب باشد و با ‌توجه به اینکه شیفت کاری کارگر در کدام بازه‌های زمانی واقع شود، مبلغی به‌عنوان فوق‌العاده نوبت‌کاری دریافت خواهد کرد. برای محاسبه مبلغ فوق‌العاده، کافی است، مبلغی را که به‌صورت کلی به‌عنوان دستمزد و مزایا دریافت می‌کنید، با توجه به شیفت کاری در اعداد ۱۰درصد، ۱۵درصد و ۲۲.۵درصد ضرب کنید تا مبلغ فوق‌العاده نوبت‌کاری به دست بیاید. اگر شیفت کاری شما صبح و عصر است، مبلغ کلی حقوق را در ۱۰درصد؛ اگر شیفت کاری‌تان صبح، عصر و شب است در ۱۵درصد و اگر شیفت کاری در صبح و شب یا عصر و شب است در ۲۲.۵درصد ضرب می‌کنید؛ بنابراین فرمول محاسبه فوق‌العاده نوبت‌ کاری به این شکل است.

نرخ نوبت کاری که بر اساس نوع شیفت تعیین می‌شود * مزد و مزایای که به‌تبع شغل متفاوت است = فوق‌العاده نوبت کاری

مثال محاسبه فوق‌العاده نوبت ‌کاری

فرض کنید نوبت کاری فرد صبح، عصر و شب است؛ بنابراین نرخ نوبت کاری برای او ۱۵درصد است. اگر حقوق دریافتی کلی فرد برابر با عدد ۵۳.۰۸۲.۸۴۰ ریال باشد؛ فوق‌العاده نوبت کاری که با ضرب این عدد در ۰.۱۵ به دست می‌آید برابر با ۷,۹۶۲,۴۲۶ ریال خواهد بود. این فرد می‌بایست علاوه‌بر حقوق پایه خود، مبلغ محاسبه شده را به‌عنوان فوق‌العاده نوبت کاری دریافت کند. با توجه به شیفت کاری خود و نرخ نوبت کاری که برای آن تعریف شده است، می‌توانید مبلغ فوق‌العاده را محاسبه کنید.

حق سنوات چیست و چگونه محاسبه می‌شود؟

برای کسانی که به مدت یک سال یا بیشتر از یک سال در یک مجموعه کار کرده‌اند، کارفرما موظف است، مبلغی تحت عنوان حق سنوات که مقدار آن معادل یک ماه آخر حقوق کارگر است به او پرداخت کند؛ حتی اگر کسی کمتر از یک سال برای یک شرکت کار کرده باشد هم مشمول حق سنوات می‌شود و فرمول محاسبه آن به این صورت است که آخرین حقوق دریافتی او ضرب در تعداد کل روزهایی می‌شود که مشغول کار بوده و با تقسیم عدد به‌دست‌آمده در ۳۶۵، مبلغ حق سنوات به دست می‌آید.

مثال محاسبه حق سنوات برای فردی با سابقه کار کمتر از یک سال

اگر فردی به مدت ۲۰۰ روز برای یک شرکت کار کرده است، برای محاسبه حق سنواتی که در آخر سال  به او پرداخت می‌شود، با فرض اینکه آخرین حقوق دریافتی او ۵ میلیون تومان باشد؛ محاسبه به روش زیر خواهد بود:

با خشم عادلانه نکوهش کنید و از مردان فریب خورده متنفر باشید و تضعیف شده توسط جذابیت لحظه لذت چنان کور میل که آنها نمی توانند درد و مشکل را پیش بینی کنند.

آخرین نمونه کارها

به کمک نیاز دارید؟ یا به دنبال یک نماینده

کپی رایت 2023, وانکین. تمامی حقوق سایت محفوظ است.